You are currently viewing Zegar biologiczny

Zegar biologiczny

W 2017 trzech Amerykan贸w (Jeffrey C. Hall, Michael Rosbash i Michael W. Young) uhonorowano Nagrod膮 Nobla za badania nad molekularnymi mechanizmami odpowiedzialnymi za rytm oko艂odobowy. Wewn臋trzny zegar precyzyjnie dostosowuje nasz膮 fizjologi臋 do faz dnia, r贸偶ni膮cych si臋 jak dzie艅 od nocy. Reguluje zachowanie, poziomy hormon贸w, sen, temperatur臋 cia艂a, apetyt, metabolizm i ci艣nienie krwi. Je艣li wewn臋trzny zegar nie jest zsynchronizowany z otoczeniem, gorzej si臋 czujemy. Typowym przyk艂adem jest zjawisko “jet lag” znane ka偶demu, kto polecia艂 samolotem na egzotyczne wakacje w strefie czasowej r贸偶ni膮cej si臋 o wiele godzin. Mo偶liwo艣膰 korzystania ze sztucznego 艣wiat艂a sprawi艂a, 偶e coraz cz臋艣ciej odchodzimy od naturalnego rytmu 偶ycia, zwi膮zanego z rytmem dnia i nocy. Zaburzenia rytmu oko艂odobowego 藕le wp艂ywaj膮 na samopoczucie. S膮 dowody, 偶e przewlek艂e niedopasowanie naszego stylu 偶ycia do wewn臋trznego zegara (na przyk艂ad nieregularne pory aktywno艣ci i snu, praca w nocy lub w zmiennych godzinach, ekspozycja na 艣wiat艂o w godzinach wieczornych i nocnych) mog膮 zwi臋ksza膰 ryzyko niekt贸rych chor贸b. A jak to wp艂ywa na prac臋 naszych narz膮d贸w wewn臋trznych?

Wed艂ug medycyny chi艅skiej ka偶dy nasz narz膮d ma w ci膮gu doby swoje 2 godziny zar贸wno maksimum jak i minimum energetycznego. Poprzez post臋p cywilizacji zaburzamy ten naturalny rytm, czyli prac臋 hormon贸w, narz膮d贸w, wch艂anianie sk艂adnik贸w od偶ywczych… Znajomo艣膰 w艂asnego cia艂a, stosowanie si臋 do zegara aktywno艣ci naszych narz膮d贸w i hormon贸w w po艂膮czeniu z ruchem i czyst膮 diet膮 przywr贸ci harmoni臋 i zdrowie.

Nasz naturalny dobowy rozk艂ad wygl膮da nast臋puj膮co:

4:00 – 5:00

Po odpoczynku i regeneracji nasz m贸zg na powr贸t zaczyna pracowa膰. Mamy najni偶sz膮 w ci膮gu doby temperatur臋 cia艂a.

5:00 – 6:00

5.00-7.00 Maksimum aktywno艣ci jelita grubego. Najlepszy czas na wypr贸偶nienie i usuni臋cie toksyn z poprzedniego dnia (wspomaganie si臋 艣rodkami przeczyszczaj膮cymi nie jest dobrym pomys艂em).

Objawy nier贸wnowagi: zaparcia, suche stolce i wysypka sk贸rna.

O tej porze budz膮 si臋 organy p艂ciowe, ich aktywno艣膰 jest najwi臋ksza do godziny 8:00.

6:00 – 7:00

Wzrasta kortyzol, testosteron, adrenalina. Przestaje si臋 wydziela膰 melatonina.

Zaczyna si臋 produkcja serotoniny – trwa do 12.00. Podstawowym warunkiem jej wydzielania s膮: 艣wiat艂o dzienne (tzw. niebieskie 艣wiat艂o), ruch, ilo艣膰 tryptofanu. M贸zg przekszta艂ca tryptofan w serotonin臋, czyli hormon szcz臋艣cia. Je艣li nie przyjmiemy odpowiedniej ilo艣ci tego aminokwasu, dochodzi do niedobor贸w serotoniny, skutkiem kt贸rych s膮 spadki nastroju, stany l臋kowe, bezsenno艣膰, agresywno艣膰 czy nawet聽zaburzenia depresyjne. Serotonina odpowiada tak偶e za nasze impulsywne zachowania czy te偶 potrzeby seksualne.

Tutaj warto wspomnie膰 o innych funkcjach tryptofanu. Aminokwas聽ten bierze udzia艂 w wytwarzaniu melatoniny, czyli hormonu sk艂aniaj膮cego nas do snu wieczorem. Ma udzia艂 w syntezie rodopsyny 鈥 艣wiat艂oczu艂ego barwnika, dzi臋ki kt贸remu widzimy po zmroku. Zmniejsza nadpobudliwo艣膰 i napi臋cie. Reguluje przemian臋 materii, poprawia odporno艣膰. Bierze udzia艂 w procesie rozmna偶ania, wp艂ywa na laktacj臋 i na prac臋聽uk艂adu nerwowego, reguluje聽noradrenalin臋聽i聽dopamin臋. Pomaga w wytwarzaniu kinureiny, czyli chemicznego filtra UV produkowanego w ga艂ce ocznej. Tryptofan聽wyst臋puje w naturalnych produktach spo偶ywczych, na przyk艂ad: nabiale i nasionach ro艣lin str膮czkowych, parmezanie, a tak偶e w jajkach, szpinaku, bananach czy spirulinie. Aminokwas聽ten wp艂ywa nie tylko na uk艂ad nerwowy, ale i trawienny. Potrafi skutecznie zahamowa膰 apetyt, nawet w przypadku w臋glowodan贸w, kt贸re sprzyjaj膮 wytwarzaniu serotoniny, czyli poprawiaj膮 nasz nastr贸j.

Gdy spo偶ywamy zbyt du偶膮 ilo艣膰 w臋glowodan贸w, zwi臋ksza si臋 wydzielanie insuliny w naszym organizmie, a to z kolei sprzyja wch艂anianiu tryptofanu w wi臋kszej ilo艣ci przez m贸zg. Niski poziom tryptofanu powoduje zatem ch臋膰 jedzenia w臋glowodan贸w, dlatego mo偶na t臋 w艂a艣ciwo艣膰 aminokwasu wykorzysta膰 przy redukcji kalorii w naszej diecie. Natomiast dla os贸b dbaj膮cych o m艂ody wygl膮d swojego cia艂a tryptofan ma jeszcze inn膮 zalet臋 鈥 uczestniczy w produkcji hormonu wzrostu, jest istotny w procesie wytwarzania tkanki mi臋艣niowej, a tak偶e przyspiesza proces spalania聽tkanki t艂uszczowej.

Nasz organizm przebudza si臋 i przygotowuje do aktywno艣ci.

Zaczyna si臋 podnosi膰 ci艣nienie krwi. Serce szybciej pracuje.

7:00 – 9:00

7.00 – 9.00 Maksimum pracy 偶o艂膮dka. Pora na 艣niadanie. Najlepiej pe艂nowarto艣ciowe. Wszystko co teraz zjemy zostanie zamienione przez nasz organizm na energi臋 zamiast od艂o偶y膰 si臋 w postaci t艂uszczu. Uk艂ad pokarmowy o偶ywia si臋 i zaczyna wydziela膰 enzymy trawienne.

Objawy nier贸wnowagi: kwa艣ny refluks, wrzody 偶o艂膮dka i nie艣wie偶y oddech.

9.00 Najwy偶szy poziom testosteronu.

Najgorszy z mo偶liwych moment na u偶ywki. Wszystko co teraz za偶yjemy (alkohol, nikotyna) zaszkodzi nam nawet dwukrotnie bardziej ni偶 o innej porze dnia. Dlaczego? Podnosi si臋 ci艣nienie krwi. Mamy podwy偶szony poziom adrenaliny i zw臋偶one naczynia krwiono艣ne. Najlepszy moment na seks.

10:00 – 12:00

Maksimum pobudzenia. Czas na intensywn膮 prac臋 umys艂ow膮 i fizyczn膮.

Najwy偶sza aktywno艣膰 trzustki i 艣ledziony. Wytwarzane s膮 enzymy wspomagaj膮ce trawienie i uwalnianie energii przez ca艂y dzie艅.

Objawy nier贸wnowagi: niski poziom energii, lu藕ne stolce, wzd臋cia po posi艂kach oraz ochota na s艂odycze.

11:00 – 13:00

Stop. Pora na lunch i spacer. Soki trawienne s膮 najsilniejsze.

Nie jedz nigdy przed telewizorem (stres wp艂ywa na trawienie, a nawet w bajkach jest stres). Dok艂adnie mieszaj pokarm ze 艣lin膮, 偶eby wspom贸c trawienie i zapobiec wzd臋ciom.

Maksimum pracy serca – w tym czasie rozprowadzane s膮 substancje od偶ywcze po ca艂ym organizmie. Najni偶sza praca w膮troby, w zwi膮zku czym nawet lampka wina do obiadu nie jest dobrym pomys艂em. Natomiast dobry jest spacer – pomo偶e si臋 zregenerowa膰, dotleni i dobrze wp艂ynie na nasz膮 cer臋.

13.00 – 15.00

Maksimum pracy jelita cienkiego. Ostateczne wch艂anianie pokarmu. Warto si臋 nawodni膰.

Objawy nier贸wnowagi: wrzody dwunastnicy, wzd臋cia, refluks, depresja.

Dobry czas na drzemk臋.

15:00 – 17:00

Czas kiedy p臋cherz moczowy przenosi odpady metaboliczne do systemu filtracyjnego nerek. Mamy popo艂udniowy kryzys. Szczeg贸lnie je艣li nie zadbali艣my o prawid艂owe nawodnienie. 聽Praca idzie nam du偶o wolniej, robimy si臋 senni, jeste艣my niedotlenieni. W tym czasie lepiej dzia艂aj膮 na nas leki przeciwb贸lowe i du偶o 艂atwiej znosimy nieprzyjemne zabiegi i dyskomfort. Objawy nier贸wnowagi: pieczenie podczas oddawania moczu, trudno艣膰 z jego utrzymaniem.

16:00 – 18:00

Najwy偶sza sprawno艣膰 mi臋艣ni. Najlepszy czas na aktywno艣膰 sportow膮 i zadania wymagaj膮ce kreatywno艣ci. najwi臋cej rekord贸w pada w艂a艣nie popo艂udniu.

17:00 – 19:00

17.00 – 19.00 Maksimum pracy nerek. Krew jest filtrowana, a nerki pracuj膮 nad utrzymaniem w艂a艣ciwej r贸wnowagi chemicznej organizmu.

Objawy nier贸wnowagi: trudno艣ci seksualne, b贸le krzy偶a lub przedwczesne siwienie.

18.30 Najwy偶sze ci艣nienie krwi.

Czas na lekk膮 kolacj臋. Wyostrzaj膮 nam si臋 smak i w臋ch, wi臋c to w艂a艣nie teraz wszystko smakuje najlepiej. Teraz mo偶na pozwoli膰 sobie na alkohol (nie codziennie 馃槈 – przetwarzamy go o tej porze nawet 5 razy szybciej ni偶 w godzinach porannych. Otwieraj膮 si臋 pory sk贸ry – czas na wszelkie zabiegi piel臋gnacyjne na twarz.

19:00 – 20:00

19.00 Najwy偶sza temperatura cia艂a (mo偶na mie膰 nawet stan podgor膮czkowy (37 stopni C)

Procesy zachodz膮ce w ca艂ym organizmie zwalniaj膮. Nie ignoruj tego. O tej porze jeste艣my te偶 bardziej uczuciowi.

20:00 – 22:00

21.30 Pocz膮tek wydzielania melatoniny. Warto o tej porze odpocz膮膰 od laptopa czy telefonu, kt贸re daj膮 niebieskie 艣wiat艂o i powoduj膮 zatrzymanie produkcji melatoniny.

22.00 Spowolnienie pracy jelit. Wszystko co o tej porze zjemy b臋dzie zalega艂o w naszym 偶o艂膮dku a偶 do 3 nad ranem. Wy艣pimy si臋 o wiele gorzej i przytyjemy. Nasz organizm spowalnia, a nasze jelita przestaj膮 pracowa膰. To oznacza, 偶e czas na wszelkie u偶ywki ju偶 si臋 sko艅czy艂, poniewa偶 rozk艂adanie toksyn sprawia nam teraz ogromn膮 trudno艣膰 i jest m臋cz膮ce dla naszego organizmu.

23:00 – 1:00

Pora po艂o偶y膰 si臋 spa膰. Za艣ni臋cie jeszcze przed p贸艂noc膮 przyniesie nam najwi臋cej korzy艣ci. Hormony stresu osi膮gaj膮 rekordowo niski poziom. M贸zg pracuje na najni偶szych obrotach. Zwalnia metabolizm. Organizm si臋 regeneruje.

Maksimum woreczka 偶贸艂ciowego, kt贸ry odpowiada za produkowanie i przechowywanie 偶贸艂ci. Ma te偶 wp艂yw na nasz膮 samoocen臋 i 艂atwo艣膰 podejmowania decyzji.

Niska samoocena, brak pewno艣ci siebie, rwa kulszowa i przet艂uszczanie w艂os贸w to g艂贸wne objawy nier贸wnowagi tego narz膮du.

1:00 – 4:00

1.00 – 3.00 Najwi臋ksza aktywno艣膰 w膮troby. Nast臋puje detoksykacja organizmu i oczyszczanie krwi. Wybudzanie si臋 w tym czasie mo偶e oznacza膰 problemy z w膮trob膮 lub t艂umiony gniew, z艂o艣膰 czy frustracj臋.

Objawy nier贸wnowagi: zaburzenia regularno艣ci miesi膮czkowania, b贸le g艂owy, anemia i chroniczne zm臋czenie.

3.00 – 5.00 Maksimum p艂uc. Pozbywanie si臋 toksyn. Objawy nier贸wnowagi: 艣wiszcz膮cy oddech, kaszel, astma lub cz臋ste chorowanie.

2.00 Najg艂臋bszy sen. Je偶eli o tej porze nadal nie 艣pimy i na dodatek przebywamy w o艣wietlonym miejscu, szyszynka nie zacznie dzia艂a膰 tak jak powinna i nast膮pi rozregulowanie zegara biologicznego i doprowadzimy do wyczerpania organizmu wykorzystuj膮c zapasy naszej 偶yciowej energii.

Chudotw贸rczyni, Diet Coach, Trener personalny, Life Coach – Karolina聽Pieprzyk